CEZA HUKUKU · HUKUKİ BİLGİLENDİRME

Tehdit Suçu (TCK 106): Cezası, Şikâyet ve Uzlaştırma

Tehdit nedir?

Tehdit, bir kimseyi ileride kendisine veya bir yakınına kötülük yapılacağını söyleyerek korkutmaktır. Suçun oluşması için kötülüğün gerçekten yapılması veya yapılmaya niyet edilmesi gerekmez; söylenen sözün, olağan bir kişide korku ve endişe yaratmaya elverişli olması yeterlidir. Tehdit yüz yüze olabileceği gibi telefonla, mesajla, e-postayla veya sosyal medya üzerinden de işlenebilir.

Türk Ceza Kanunu (TCK) m.106'ya göre bir başkasını, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden bahisle tehdit eden kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. 2022 yılında eklenen hükümle, bu suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı dokuz aydan az olamaz.

Malvarlığına yönelik tehdit

Aynı maddeye göre malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından veya sair bir kötülük edeceğinden bahisle tehditte, mağdurun şikâyeti üzerine iki aydan altı aya kadar hapis veya adli para cezasına hükmolunur. "Arabanı yakarım" veya "seni işten attırırım" gibi sözler bu kapsamda değerlendirilebilir. Bu hâl şikâyete bağlı olduğundan, mağdur fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmalıdır (TCK m.73).

Nitelikli tehdit

TCK m.106/2'ye göre tehdidin;

• silahla,
• kişinin kendisini tanınmayacak hâle koyması suretiyle, imzasız mektupla veya özel işaretlerle,
• birden fazla kişi tarafından birlikte,
• var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak

işlenmesi hâlinde fail hakkında iki yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Bu üst sınır 2025 yılında beş yıldan yedi yıla çıkarılmıştır. Sahte veya isimsiz sosyal medya hesaplarından gönderilen tehdit mesajlarında, kimliğin gizlenmesi nedeniyle nitelikli hâlin uygulanıp uygulanmayacağı somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir.

Tehdit amacıyla kasten öldürme, kasten yaralama veya mala zarar verme suçu da işlenmişse, TCK m.106/3'e göre fail ayrıca bu suçlardan dolayı da cezalandırılır.

Tehdit ile şantaj arasındaki fark

Tehdit, karşı tarafı korkutmaya yöneliktir. Şantajda ise fail, korkutmayı bir şey elde etmek için araç olarak kullanır. TCK m.107'ye göre hakkı olan veya yükümlü olduğu bir şeyi yapacağından veya yapmayacağından bahisle bir kimseyi kanuna aykırı veya yükümlü olmadığı bir şeyi yapmaya ya da haksız çıkar sağlamaya zorlayan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezası ile cezalandırılır. "Para vermezsen fotoğraflarını yayarım" türündeki sözler çoğunlukla şantaj kapsamında değerlendirilir.

Şikâyet, uzlaştırma ve zamanaşımı

Şikâyet

Hayata, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik tehdit ile nitelikli tehdit şikâyete bağlı değildir; savcılık olayı öğrendiğinde kendiliğinden soruşturma yapar. Yalnızca malvarlığına veya sair kötülüğe yönelik tehdit şikâyete bağlıdır.

Uzlaştırma

Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m.253'e göre tehdidin birinci fıkrada düzenlenen hâlleri uzlaştırma kapsamındadır. Nitelikli tehdit (TCK m.106/2) ise uzlaştırmaya tabi değildir. Ayrıca uzlaştırmaya tabi bir suç, kapsam dışındaki başka bir suçla birlikte aynı mağdura karşı işlenmişse uzlaşma hükümleri uygulanmaz. Ayrıntılar için uzlaştırma yazısına bakılabilir.

Zamanaşımı

TCK m.66'ya göre basit tehditte dava zamanaşımı sekiz yıl, üst sınırı yedi yıl olan nitelikli tehditte ise on beş yıldır.

Mesajla veya sosyal medyada tehdit: deliller

Tehdit içeren mesajlar silinmeden saklanmalı; ekran görüntüleri gönderen numara veya kullanıcı adı ile tarih ve saati gösterecek şekilde alınmalıdır. Sesli mesajlar ve arama kayıtları da delil olarak sunulabilir. Dijital delillerin değerlendirilmesi için WhatsApp yazışmaları delil olur mu ve gizli ses kaydı yazılarına bakılabilir.

Şikâyet, Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yazılı ya da sözlü olarak yapılabilir (CMK m.158).

Koruma tedbirleri

Tehdit, özellikle aile içinde veya eski eş ya da partner tarafından yapılıyorsa ceza soruşturmasından bağımsız olarak koruma tedbiri de istenebilir. 6284 sayılı Kanun kapsamında uzaklaştırma, iletişim yasağı ve yaklaşmama gibi tedbirler hızlıca alınabilir; ayrıntılar 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler yazısındadır.

Yargılama sonunda ne olur?

Basit tehdit için öngörülen ceza iki yılı geçmediğinden, mahkûmiyet hâlinde şartları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) veya cezanın ertelenmesine karar verilebilir. CMK m.231'e göre hükmolunan ceza iki yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezası ise mahkeme HAGB kararı verebilir; TCK m.51'e göre de iki yıl veya daha az süreli hapis cezası ertelenebilir. HAGB kararı verilen sanık beş yıl süreyle denetim süresine tabi tutulur ve bu süre içinde kasten yeni bir suç işlemez, yükümlülüklerine uyarsa dava düşer. İki kurum arasındaki farklar erteleme ile HAGB farkı yazısında anlatılmıştır. Nitelikli tehditte ise cezanın alt sınırı iki yıl olduğundan bu imkânlar ancak indirimlerle cezanın iki yılın altına inmesi hâlinde gündeme gelir.

Tehdit sayılmayan sözler

Her sert söz tehdit değildir. Kişinin hukuken sahip olduğu bir hakkı kullanacağını bildirmesi, örneğin "borcunu ödemezsen icraya vereceğim" ya da "seni mahkemeye vereceğim" demesi, kural olarak tehdit suçunu oluşturmaz; çünkü burada bir saldırıdan değil, yasal bir yola başvurulmasından söz edilir. Ancak hak kullanma görüntüsü altında kişiyi yükümlü olmadığı bir şeyi yapmaya zorlamak şantaj kapsamına girebilir. Bir sözün tehdit olup olmadığı; söylendiği ortam, taraflar arasındaki ilişki ve olağan bir kişide korku yaratmaya elverişli olup olmadığı birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Sık yapılan hatalar

• Tehdit mesajlarını silmek veya karşı tarafı engelleyip konuşmayı kaybetmek.
• Malvarlığına yönelik tehditte altı aylık şikâyet süresini kaçırmak.
• Öfkeyle karşılık verip karşılıklı tehdit veya hakaret durumuna düşmek.
• Aile içi tehditte koruma tedbiri istemeyi ceza davasının sonuna bırakmak.

Terimlerin kısa açıklamaları için hukuk sözlüğü, genel bilgi için ceza hukuku sayfasına bakılabilir.

Mesajlarda açık bir tehdit bulunmasa da kişiyi ısrarla takip ederek veya sürekli temas kurmaya çalışarak ciddi huzursuzluk yaratmak ayrı bir suçtur; bu konu ısrarlı takip suçu yazısında anlatılmıştır.

Salihli'de tehdit davaları: Tehdit davaları Salihli'de asliye ceza mahkemelerinde görülür. Salihli Adalet Komisyonu'nun 2025 faaliyet raporuna göre basit tehdit davaları 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nde ortalama 156, 3. Asliye Ceza Mahkemesi'nde ortalama 229 günde sonuçlanmıştır. Silahla tehdit davaları ise daha uzun sürmüş; örneğin 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nde ortalama 347 gün, 3. Asliye Ceza Mahkemesi'nde ortalama 201 gün. Ayrıntılar için Salihli Adliyesi'ndeki mahkemeler ve Salihli'de dava süreleri yazılarına bakılabilir.

Tehdit suçunda ceza tablosu

Tehdit suçunda ceza, tehdidin konusuna ve işleniş biçimine göre değişir. Malvarlığına yönelik tehdit şikâyete bağlıdır; hayata veya vücut dokunulmazlığına yönelik tehdit ise değildir:

Nitelikli tehdit hâllerinden biri olan silahla tehditte, silahın gösterilmesi bile olayın özelliğine göre değerlendirilir; bu nedenle olay anına ait tanık anlatımları ve görüntüler önemlidir. Tehdit sırasında ayrıca kasten yaralama veya mala zarar verme suçu da işlenmişse fail bu suçlardan da ayrıca cezalandırılır.

İlgili içerikler