İŞ HUKUKU · RESMÎ VERİLER

Salihli İş Mahkemesi: Nerede, Hangi Davalara Bakar, Davalar Ne Kadar Sürer?

Salihli İş Mahkemesi nerede?

Salihli Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu'nun 2025 faaliyet raporundaki yerleşim tablosuna göre Salihli İş Mahkemesi, adliyenin Eskicami Mahallesi 23. Sokak No:11'deki ek hizmet binasındadır. Aynı binada icra mahkemeleri, kadastro mahkemesi ve icra müdürlüğü de bulunur. Raporun yerleşim ve personel tablolarında iş mahkemesi iki ayrı satırda gösterilmiş ve her satırda üç personel görev yaptığı belirtilmiştir. Aile, asliye hukuk ve ceza mahkemeleri ise Şehitler Mahallesi Çiçek Caddesi'ndeki ana binadadır.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 2. maddesine göre iş mahkemeleri tek hâkimli ve asliye mahkemesi derecesinde kurulur. Aynı madde, iş mahkemesi kurulmamış yerlerde bu mahkemenin görev alanına giren dava ve işlere o yerdeki asliye hukuk mahkemesinin bakacağını düzenler. Raporda Demirci, Kula ve Selendi adliyelerinde iş mahkemesi yer almamaktadır; bu ilçelerdeki iş davalarının hangi mahkemede görüleceği yargı çevresine ilişkin kurul kararına göre belirlenir ve dava açılmadan önce teyit edilmelidir.

İş mahkemesi hangi davalara bakar?

7036 sayılı Kanun'un 5. maddesi iş mahkemelerinin görevini üç başlıkta sayar. Birincisi, İş Kanunu'na veya Türk Borçlar Kanunu'ndaki hizmet sözleşmesi hükümlerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlığıdır. Basın İş Kanunu'na tabi gazeteciler ile Deniz İş Kanunu'na tabi gemi adamları da bu kapsamdadır. İkincisi, Sosyal Güvenlik Kurumu veya Türkiye İş Kurumunun taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklardır. Üçüncüsü, diğer kanunlarda iş mahkemelerinin görevli olduğu belirtilen uyuşmazlıklardır.

İkinci başlığın iki istisnası vardır: idari para cezalarına itirazlar ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamındaki uyuşmazlıklar iş mahkemesinin görevine girmez. Faaliyet raporundaki dava türü listesi, Salihli İş Mahkemesi'nin işçi alacakları kadar SGK davalarına da baktığını gösterir.

2025'te Salihli İş Mahkemesi'nde davalar ne kadar sürdü?

Tablodaki en uzun süre, iş kazası ve ölüm nedeniyle açılan tazminat davalarına aittir. Bu davalarda kusur oranları ve maddi zarar bilirkişi raporlarıyla belirlenir, gerektiğinde ceza dosyasının sonucu da beklenir. İşe iade davaları ise listedeki en kısa süreli dava türüdür. Hizmet tespiti gibi sosyal güvenlik tespit davaları da uzun sürer; çünkü çalışmanın ispatı için işyeri kayıtları, bordro tanıkları ve kurum kayıtları araştırılır. Hizmet tespiti için sigortasız çalışma ve hizmet tespit davası yazısına bakılabilir.

Tablodaki işçi alacağı davaları tek bir talepten ibaret olmayabilir. Aynı dosyada fazla çalışma ücreti, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile ödenmeyen maaş birlikte istenebilir; işten çıkarılan işçi bunlara kıdem ve ihbar tazminatını da ekleyebilir. Talepler arttıkça her biri için ayrı hesap ve ispat gerektiğinden, bilirkişi incelemesi ve tanık dinlenmesi süreyi uzatır. 7036 sayılı Kanun'un 7. maddesi de davaların yığılması hâlinde her bir talebe ilişkin vakıalar bakımından ispat yükünün ve delillerin ayrı ayrı değerlendirileceğini düzenler.

Mahkemenin iş yükü

Raporda temizlenme oranı, biten davaların yeni açılan davalara bölünüp 100 ile çarpılmasıyla hesaplanır. Salihli İş Mahkemesi 2025 yılında gelen dosyadan daha fazlasını karara bağlamış ve oran bir önceki yıldaki yüzde 57'den yüzde 120'ye çıkmıştır. Buna karşın yıl başında 612 dosya önceki yıldan devretmiştir. Bu sayı yeni gelen dosya sayısından fazladır ve iş davalarının neden uzun sürdüğünü açıklayan etkenlerden biridir.

Dava açmadan önce arabuluculuk

7036 sayılı Kanun'un 3. maddesine göre kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Bu alacak ve tazminatla ilgili itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları da bu kurala tabidir. Buna karşılık iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarında arabuluculuk şartı aranmaz. Davacı, arabuluculukta anlaşma sağlanamadığını gösteren son tutanağın aslını veya onaylı bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

Salihli'de arabuluculuk başvurusu adliyedeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Faaliyet raporuna göre merkez adliyede 2025 yılında dava şartı arabuluculukta karara bağlanan 1.248 dosyanın 162'sinde anlaşma sağlanmıştır. Süreç için iş uyuşmazlığında arabuluculuk süreci yazısına bakılabilir.

İşe iade için süre kısadır. İş Kanunu'nun 20. maddesine göre işçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmak zorundadır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Ayrıntılar için işe iade davası yazısına bakılabilir.

Hangi iş mahkemesinde dava açılır?

7036 sayılı Kanun'un 6. maddesine göre iş mahkemelerinde yetkili mahkeme, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir. Salihli'de çalışmış bir işçi, işverenin merkezi başka bir ilde olsa bile davayı işin yapıldığı yer olarak Salihli'de açabilir. İş kazasından doğan tazminat davalarında iş kazasının veya zararın meydana geldiği yer ile zarar gören işçinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Aynı maddeye göre bu kurallara aykırı yetki sözleşmeleri geçersizdir.

Yargılama usulü ve kanun yolu

7036 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre iş mahkemelerinde basit yargılama usulü uygulanır. İş mahkemesi kararlarına karşı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun kanun yollarına ilişkin hükümleri uygulanır ve kanun yoluna başvuru süresi ilamın taraflara tebliğinden itibaren işler. Yukarıdaki ortalama süreler yalnızca ilk derece mahkemesine aittir; istinaf aşaması bu sürelere eklenir.

Süreleri kaçırmamak için

İş davalarında hak kaybına en çok süreler yol açar. İş Kanunu'nun ek 3. maddesine göre iş sözleşmesinden kaynaklanmak kaydıyla, hangi kanuna tabi olursa olsun, yıllık izin ücreti ile kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı ve eşit davranma ilkesine aykırı fesihten doğan tazminatın zamanaşımı süresi beş yıldır. İşe iade ise çok daha kısa bir süreye bağlıdır: fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulması gerekir.

Arabuluculuk aşaması zamanaşımı hesabını da etkiler. 6325 sayılı Kanun'un 18/A maddesine göre arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez. İşten ayrıldıktan sonra bordrolar, SGK hizmet dökümü, banka hesap hareketleri ve işyeri yazışmaları bir arada tutulursa hem arabuluculukta hem de davada talepler daha kolay hesaplanır. Hesaplama için kıdem tazminatı hesaplama sayfası kullanılabilir.

Önemli noktalar

• Salihli İş Mahkemesi adliyenin ek hizmet binasındadır.
• İşçi alacağı, tazminat ve işe iade davalarından önce arabuluculuk zorunludur; iş kazası ve meslek hastalığı tazminatı bu şartın dışındadır.
• Dava, işin yapıldığı yerde de açılabilir; aykırı yetki sözleşmesi geçersizdir.
• 2025'te işçi alacağı davaları ortalama 480, işe iade davaları ortalama 338 günde bitmiştir.
• Mahkemenin temizlenme oranı 2025'te yüzde 120'ye çıkmıştır.

Kula ve Selendi'deki asliye hukuk mahkemelerinde işçi alacağı ve işe iade davalarının 2025 yılındaki ortalama süreleri Demirci, Kula ve Selendi adliyeleri sayfasında gösterilmiştir.

İlgili içerikler