YARGILAMA USULÜ · RESMÎ VERİLER

Salihli Asliye Hukuk Mahkemesi: Hangi Davalara Bakar, Davalar Ne Kadar Sürer?

Salihli Asliye Hukuk Mahkemesi nerede?

Salihli Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu'nun 2025 faaliyet raporundaki yerleşim tablosuna göre Salihli'deki 1., 2., 3. ve 4. Asliye Hukuk Mahkemeleri, adliyenin Şehitler Mahallesi Çiçek Caddesi'ndeki ana binasındadır. Raporun personel tablosunda ilk üç mahkemede beşer, 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dört personel görev yaptığı görülmektedir. Dava dilekçesi ana binadaki hukuk mahkemeleri ön bürosuna verilir ve dosya dört mahkemeden birine dağıtılır.

Asliye hukuk mahkemesi hangi davalara bakar?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 2. maddesine göre dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme yoksa asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir. Kısacası sulh hukuk, aile, iş, icra ve kadastro mahkemelerine ayrıca bırakılmamış hukuk davalarının hepsi asliye hukuk mahkemesine gelir.

Tablodaki gruplar, faaliyet raporunda dört mahkeme için verilen en sık dava türlerinden derlenmiştir. Raporun mahkeme listesinde Salihli'de asliye ticaret mahkemesi ve tüketici mahkemesi yer almamaktadır. Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesine göre asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez ve asliye hukuk mahkemesi davaya devam eder. Raporda dört mahkemenin üçünde "satıcının hakem kurulu kararına itirazı" davalarının en sık dava türleri arasında yer alması da tüketici uyuşmazlıklarının bu mahkemelerde görüldüğünü gösterir. 6502 sayılı Kanun'un 70. maddesine göre tüketici hakem heyeti kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir.

2025'te tazminat ve alacak davaları ne kadar sürdü?

Tabloda "–" işareti, o dava türünün ilgili mahkemenin en sık on dava türü arasında yer almadığını gösterir. Aynı dava türünde mahkemeler arasında büyük farklar vardır; örneğin tasarrufun iptali davaları 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde ortalama 206, 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde 1.015 gün sürmüştür. Bu fark dosyaların içeriğinden ve mahkemelerin iş yükünden kaynaklanabilir; bir dosyanın hangi mahkemeye düşeceği dağıtımla belirlenir. Trafik kazasından doğan davalar için trafik kazasında karşı taraf ödemezse ve destekten yoksun kalma tazminatı yazılarına bakılabilir.

Taşınmaz, miras ve nüfus davalarının süreleri

Nüfus kaydına ilişkin davalar genellikle birkaç ayda biterken, taşınmazın değerinin veya kullanımının bilirkişiyle belirlenmesi gereken davalar bir yılı aşabilmektedir. Konuya göre tapu iptal ve tescil davası, kamulaştırmasız el atma davası ve kamulaştırma bedeline itiraz yazılarına bakılabilir.

Mahkemelerin iş yükü

Raporda temizlenme oranı, biten davaların yeni açılan davalara bölünüp 100 ile çarpılmasıyla hesaplanır. 2025 yılında yalnızca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi gelen dosyadan fazlasını karara bağlamıştır. Diğer üç mahkemede oran yüzde 100'ün altında kalmış, yani bekleyen dosya sayısı artmıştır. Dört mahkemenin hepsinde önceki yıldan devreden dosya sayısı yaklaşık bir yıllık yeni dosya sayısına denktir; asliye hukuk davalarının neden uzun sürdüğünü açıklayan başlıca etken budur. Dört mahkemeye 2025 yılında toplam 1.107 yeni dosya gelmiş, 1.170 dosya önceki yıldan devretmiş ve 1.016 dosya karara bağlanmıştır. Yeni açılan bir dava, bu bekleyen dosyalarla birlikte duruşma takvimine girer.

Asliye hukuk mahkemesinin denetim görevi

Asliye hukuk mahkemesinin dava görmek dışında bir görevi daha vardır. Türk Medeni Kanunu'nun 397. maddesine göre vesayet makamı sulh hukuk mahkemesi, denetim makamı ise asliye hukuk mahkemesidir. Vesayet altındaki bir kişinin taşınmazının satılması gibi kanunun ayrıca denetim makamının onayını aradığı önemli işlemlerde dosya, sulh hukuk mahkemesinden sonra asliye hukuk mahkemesinin de incelemesinden geçer. Bu nedenle vesayet işlemlerinin süresi, iki mahkemenin iş yüküne birlikte bağlıdır.

Dava hangi yerde açılır?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6. maddesine göre genel yetkili mahkeme, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Bu kuralın önemli istisnaları vardır. Kanun'un 12. maddesine göre taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir; Salihli'deki bir taşınmazın tapu iptali davası Salihli'de görülür. 16. maddeye göre haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Salihli'de kaza geçiren biri, karşı taraf başka bir ilde otursa da davayı Salihli'de açabilir. Yetkili mahkeme birden fazlaysa davacı bunlardan birini seçebilir; ancak kesin yetki bulunan taşınmaz davalarında seçim hakkı yoktur.

Hangi davanın hangi mahkemede açılacağını kısaca görmek için davam hangi mahkemede aracı kullanılabilir. Bazı alacak ve tazminat davalarında dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunludur; ticari davalar için ticari alacakta dava şartı arabuluculuk yazısına bakılabilir.

Önemli noktalar

• Salihli'de dört asliye hukuk mahkemesi vardır ve hepsi ana binadadır.
• Asliye hukuk mahkemesi, başka mahkemeye bırakılmamış hukuk davalarında görevli genel mahkemedir.
• Salihli'de ayrı asliye ticaret ve tüketici mahkemesi bulunmadığından bu davalar da asliye hukuk mahkemelerinde görülür.
• Taşınmaz davaları taşınmazın bulunduğu yerde açılır.
• 2025'te dört mahkemeden üçünün temizlenme oranı yüzde 100'ün altında kalmıştır.

İlgili içerikler