AİLE VE BOŞANMA HUKUKU · HUKUKİ BİLGİLENDİRME

Düğünde Takılan Altınlar Boşanmada Kime Kalır?

Hukuki dayanak

Ziynet eşyalarının aidiyetine ilişkin kanunda özel bir hüküm yoktur; kural Yargıtay içtihatlarıyla şekillenmiştir. Yerleşik uygulamaya göre düğünde takılan altın, bilezik ve takılar, örf ve adet veya taraflar arasında aksine bir anlaşma ispatlanmadıkça kadına bağışlanmış sayılır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m.220 uyarınca eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşyalar kişisel maldır; bu nedenle ziynet eşyaları mal rejiminin tasfiyesine dahil edilmez.

Erkeğe takılan altınlar

Düğünde erkeğe takılan ve erkeğe özgü olan saat, kol düğmesi gibi eşyalar erkeğin kişisel malıdır. Ancak erkeğe takılan altınlar kadın tarafından da kullanılabilecek nitelikteyse (çeyrek, yarım, tam altın gibi), uygulamada bunlar da çoğu zaman kadına bağışlanmış sayılmaktadır. Yöresel örf ve adet bu noktada belirleyici olabilir.

İspat yükü kimdedir?

Ziynet eşyaları kadının üzerinde taşıdığı veya onun korumasında bulunan eşyalar olduğundan, Yargıtay uygulamasında bunların kadın tarafından götürüldüğü kabul edilir. Bu nedenle ziynetlerin koca tarafından alındığını veya kadının evi terk ederken götürmesine engel olunduğunu kadın ispat etmelidir. Tanık anlatımları, düğün fotoğrafları ve videoları, kuyumcu ve banka kayıtları, yazışmalar bu bakımdan önem taşır.

Bozdurulan altınlar ne olur?

Ziynetler ortak giderler için, örneğin ev veya araç alımı için bozdurulmuşsa, bunların geri verilmemek üzere verildiğini ispat yükü kocaya düşer. Koca bunu ispat edemezse kadının ziynet alacağı devam eder. Kadının rızasıyla ve geri verilmemek kaydıyla harcandığı ispatlanırsa iade talep edilemeyebilir.

Ziynet alacağı davası

• Görevli mahkeme: Aile mahkemesi; bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar.
• Talep: Ziynet eşyalarının aynen iadesi, olmadığı takdirde dava tarihindeki veya karar tarihine yakın değeri istenir. Talep edilen her ziynetin cinsi, adedi ve gramı dilekçede açıkça belirtilmelidir.
• Zaman: Dava boşanma davasıyla birlikte açılabileceği gibi ayrıca da açılabilir.
• Zamanaşımı: Kişisel malın iadesine ilişkin talepler bakımından genel zamanaşımı süresi olan on yıl uygulanır (6098 sayılı TBK m.146); süre kural olarak boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren işlemeye başlar.

Hangi belgeler önemlidir?

• Düğün fotoğrafları ve video kayıtları.
• Takıların listesi, kuyumcu faturaları veya fişleri.
• Bozdurma veya satışa ilişkin banka ve kuyumcu kayıtları.
• Düğünde bulunan veya olayları bilen tanıklar.

Önemli noktalar

Ziynet alacağı, mal paylaşımından ayrı bir taleptir. Boşanma ve mal rejiminin genel çerçevesi için aile ve boşanma hukuku ile çekişmeli boşanma davası içeriklerine bakılabilir.

İlgili içerikler